Artistiaid Preswyl yn cynnal arddangosfa ddigidol


08.07.2020

Mae dau artist preswyl cyfrwng Cymraeg ym Mhrifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant wedi lansio arddangosfa ddigidol er mwyn dathlu pen llanw eu cyfnod yn gweithio gyda’r Brifysgol.

Owain Roberts & Jess Burtonshaw

Owain Roberts a Jess Burtonshaw.

Yn gweithredu o fewn Coleg Celf Abertawe, mae Jess Burtonshaw ac Owain Roberts wedi treulio’r flwyddyn ddiwethaf yn cefnogi myfyrwyr gan eu hannog i ymgysylltu’n fwy â’r iaith Gymraeg a’u hysbrydoli i weithio a thrafod eu gwaith yn ddwyieithog.

Mewn partneriaeth â'r Coleg Cymraeg Cenedlaethol, crëwyd y ddwy rôl artist preswyl cyfrwng Cymraeg yng Ngholeg Celf Abertawe ddwy flynedd yn ôl er mwyn cefnogi myfyrwyr cyfredol o fewn y Coleg Celf yn ogystal â chynorthwyo i recriwtio myfyrwyr newydd i astudio Celf drwy gyfrwng y Gymraeg.

Yn eu harddangosfa ddiweddaraf, sef Bwlch / Deuoliaeth, mae Jess ac Owain wedi defnyddio’r cyfle i ymateb i’w cyfnod yn gweithio o fewn y Coleg Celf gan hefyd ystyried y cyd-destun o ran y cyfnod clo a phandemig y coronafeirws.

Wedi astudio cwrs Celf Sylfaen yng Ngholeg Celf Abertawe, symudodd Jess Burtonshaw i astudio cwrs Celf Gain yng Nghaerfaddon - ond symudodd hi ‘nôl i Abertawe i ymgymryd â’r rôl.

“Dwi’n cofio’r diwrnod cyn i’r Brifysgol gau….ro’n i ac Owain yn helpu i gymryd lawr arddangosfa yn adeilad Dinefwr,” meddai Jess.  “Cyn y cyfnod clo, byddai ein diwrnod arferol yn y gwaith yn llawn dop ond ar ôl y cyhoeddiad, tawelodd pethau - ro’n ni’n llai prysur, oherwydd nid oedd Diwrnodau Agored i ni weithio arnyn nhw ac nid oeddwn yn gallu ymweld â myfyrwyr yn eu stiwdios.

“Wythnos cyn y Pasg, ro’n ni’n cynllunio’n arddangosfa diwedd flwyddyn, ac oherwydd y cyfnod clo, bu'n rhaid i ni feddwl sut y byddem yn trosglwyddo ein gwaith i arddangosfa ar-lein,” atega.

“Ar y dechrau, roedd yn heriol oherwydd roedd e’n anghyfarwydd a doeddwn ni ddim yn gwybod sut i greu arddangosfa ar-lein. Ond, ar ôl peth arbrofi, fe ddaethon ni yn fwy cyfarwydd â sut i greu a churadu ein harddangosfa wrth ddefnyddio'r platfform Artsteps.com.  Ar y cyfan fe wnes i fwynhau'r profiad o greu arddangosfa ar-lein ac fe ddysgais sgiliau newydd. Hefyd, fe wnaeth creu arddangosfa ar-lein ganiatáu i'm ffrindiau a theulu ar draws y DU gweld fy ngwaith.

“Penderfynon ni enwi ein harddangosfa Bwlch/ Deuoliaeth, gyda Bwlch yn cynrychioli fy hanner i o’r arddangosfa.  Ond beth yw’r bwlch?  Mae pawb yn cael cyfnod bwlch yn ei bywydau. Mae’r bwlch yn cynrychioli'r bwlch ieithyddol, y bwlch wrth symud nôl i Gymru wedi byw yn Lloegr am dair blynedd, a’r bwlch rhwng Abertawe yn newid fel dinas,” parha Jess.  “Mae’r gair i weld yn y gwaith ac yn cael ei gynrychioli trwy gyfres o brintiau, cerflun a ffotograff,”

Bwlch / Deuoliaeth poster

Cyn ymgymryd â’r rôl hon, bu Owain Roberts, sy’n wreiddiol o Lanfairfechan, yn fyfyriwr cyfrwng Cymraeg ar gwrs BA Technoleg Cerddoriaeth Coleg Celf Abertawe gan raddio yn 2019. 

Yn ystod ei gyfnod yn y Brifysgol, gweithiodd ar ysgrifennu albwm gan ddefnyddio sawl offeryn a chanu mewn arddull roc a roc caled gan arbrofi a genres eraill hefyd – gyda’r rhan fwyaf o’i waith yn cael ei ysgrifennu a’i berfformio drwy gyfrwng y Gymraeg.

Ond sut brofiad oedd curadu arddangosfa ddigidol?

“Roedd creu'r arddangosfa ar-lein yn brofiad newydd i mi,” meddai Owain.  “Dwi wedi arfer defnyddio meddalwedd tebyg felly roedd o yn broses diddorol i gymharu. Roedd defnyddio Zoom i gyflwyno'r arddangosfa yn hawdd iawn a dwi'n teimlo gwnaeth y lansiad fynd yn esmwyth a chefais i a Jessica adborth positif dros ben. Cyn i’r cyfnod clo gychwyn, roeddwn yn wir mwynhau gweithio i'r Brifysgol a chefais lwyth o brofiadau gwerthfawr a gwahanol i be 'dwi wedi arfer efo, sydd wedi fy helpu i weithio allan pa fath o yrfa dwi am fynd ar ei ôl erbyn i'r swydd orffen,” atega Owain.

“Mae’r gwaith sy’n cael ei arddangos fel rhan o’r arddangosfa yn bersonol i mi oherwydd ei fod o yn gallu cael ei weld fel capsiwl o fy amser a meddylfryd drwy'r cyfnod clo - ac mae wedi bod yn allfa greadigol ddefnyddiol i mi tra fy mod i yn methu gwneud fy hobïau tu allan i recordio cerddoriaeth,” meddai.  “Dwi'n gobeithio byddai'n gallu gweithio fel technegydd sain yn y dyfodol ar ôl cael y profiad o weithio ar ôl graddio ac yn edrych ymlaen at yr her ar ôl i bethau ddechrau mynd yn ôl i'r arfer.”

Yn ystod eu cyfnod fel artistiaid preswyl, mae Jess ac Owain hefyd wedi bod yn trefnu ystod eang o ddigwyddiadau cymdeithasol Cymraeg yn ogystal â helpu gyda digwyddiadau allanol gan gynnwys rhedeg gweithdai yn Yr Egin yng Nghaerfyrddin a gweithio ar brosiect Ysgolion Sefydliad Josef Herman.

Gwenllian Beynon, Cydlynydd y Gymraeg o fewn Coleg Celf Abertawe bu’n cydweithio gydag Owain a Jess yn ystod eu cyfnod fel artistiaid preswyl gan eu mentora, eu datblygu a rhoi ystod o brofiadau creadigol iddynt.

“Mae rôl yr artistiaid preswyl cyfrwng Cymraeg yn holl bwysig i lwyddiant datblygiadau addysg cyfrwng Cymraeg yng Ngholeg Celf Abertawe o fewn Y Drindod Dewi Sant,” meddai Gwenllian Beynon.

“Mae Jess ac Owain wedi dod â gwahanol fathau o greadigrwydd eang at eu swyddi ac mae’n wych gweld ffrwyth eu llafur creadigol yn yr arddangosfa ddigidol hon.  Dymunaf yn dda i’r ddau wrth iddyn nhw symud ymlaen i’r cyfnod nesa yn eu gyrfa a hoffwn hefyd ddiolch yn fawr iddynt am eu gwaith called a’u brwdfrydedd dros y flwyddyn ddiwethaf.”

Mae darpariaeth cyfrwng Cymraeg Coleg Celf Abertawe o fewn y Brifysgol wedi tyfu’n sylweddol dros y blynyddoedd diwethaf ac erbyn hyn, mae criw cynyddol o fyfyrwyr o fewn y Coleg Celf – o fyfyrwyr cwrs Sylfaen i rai PhD - yn astudio rhywfaint o’u cwrs gradd drwy gyfrwng y Gymraeg ym mhob blwyddyn gydag o leiaf 40 credyd ar gael trwy gyfrwng y Gymraeg ar fwyafrif o’r cyrsiau.

Am wybodaeth bellach ynglŷn â darpariaeth cyfrwng Cymraeg Coleg Celf Abertawe o fewn Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant, cysylltwch â Gwenllian Beynon

Mae gwybodaeth bellach ynglŷn â Changen y Coleg Cymraeg Cenedlaethol o fewn Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant hefyd ar ein gwefan.

Gwybodaeth Bellach

I gael rhagor o wybodaeth, cysylltwch â Siân-Elin Davies, Prif Swyddog Cyfathrebu a Chysylltiadau Cyhoeddus ar 01267 676908 / 07449 998476 sian-elin.davies@pcydds.ac.uk