Gwaith ymchwil newydd yn edrych ar ddannedd hynafol yn dangos tystiolaeth o boblogaeth hybrid o Neanderthaliaid a bodau dynol modern.


01.02.2021

Mae tîm o Archeolegwyr, gan gynnwys Dr Martin Bates o Brifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant, wedi darganfod y gallai dannedd hynafol o La Cotte de St Brelade yn Jersey fod yn dystiolaeth o boblogaeth hybrid o Neanderthaliaid a bodau dynol modern.

A team of Archaeologists, including UWTSD’s Dr Martin Bates, have discovered that ancient teeth from La Cotte de St Brelade in Jersey could be evidence of a hybrid population of Neanderthals and modern humans.

Lluniau gan Dr Martin Bates.

Wedi'i darganfod ym 1910 a 1911 ar y safle yn Jersey, tybiwyd i ddechrau bod y 13 dant yn weddillion Neanderthalaidd, yn perthyn i un unigolyn. Fodd bynnag, mae ymchwil newydd dan arweiniad y ‘National History Museum’, a gyhoeddwyd yn y Journal of Human Evolution, wedi datgelu nodweddion sy'n nodweddiadol o ddannedd dynol modern.

Dr Martin Bates yw daearegwr y prosiect, ac mae wedi bod yn recordio a deall y stratigraffeg ar y safle a sut y gwnaeth ddatblygu dros amser. Dywedodd:

“Mae’r gwaith ar y dannedd yn dangos y gwerth o fynd yn ôl i edrych ar gasgliadau hanesyddol o ddeunydd lle mae technegau modern yn gallu darparu cyd-destunau newydd ar gyfer y deunydd hanesyddol hwn. Felly er i'r dannedd gael eu casglu yn ôl yn gynnar yn yr 20fed ganrif, mae technegau modern a ddefnyddiwyd ar y dannedd a'r safle bellach yn caniatáu inni ddechrau deall yn iawn beth mae'r dannedd yn ei gynrychioli a pha mor hen ydyn nhw.

Mae gwaith y tîm amlddisgyblaethol, dan arweiniad Dr Matt Pope o Goleg Prifysgol Llundain, sydd wedi bod yn cloddio'r safle dros y 10 mlynedd diwethaf wedi caniatáu, am y tro cyntaf, i’r dyddodion o’r ardal lle darganfuwyd y dannedd i gael eu harchwilio gyda thechnegau modern. Felly rydym wedi gallu dyddio'r dyddodion gan ddefnyddio dulliau modern ac mae ein darganfyddiadau'n dangos bod oedran y deunydd a oedd rhwng 3m a 4m i mewn i’r ddaear yn dyddio yn ôl tua 48 mil o flynyddoedd. Mae hyn yn golygu bod y dannedd yn iau na'r dyddiad hwn yn ôl pob tebyg. "

Credir bod y dannedd hyn oddeutu 48,000 mlwydd oed, yn agos at ddyddiad difodiant tybiedig Neanderthalaidd tua 40,000 o flynyddoedd yn ôl. Mae ceunant La Cotte hefyd wedi datgelu’r casgliad mwyaf amlwg o dechnoleg Neanderthalaidd gynnar yng Ngogledd Orllewin Ewrop, gan gynnwys dros 250,000 o offer carreg. Mae'r rhain yn cynnwys cerrig ag ymylon miniog y gellid eu defnyddio i dorri. Ychwanegodd Dr Bates:

“Mae'r safle yn La Cotte bellach yn y broses o gael ei wneud yn sefydlog er mwyn amddiffyn y safle rhag erydiad o'r môr ac i ganiatáu cloddio newydd a ddechreuwyd gennym yn 2019. Bydd y gwaith newydd hwn yn ein cynorthwyo i ddechrau deal rhagor am y dyddodion a oedd yn bresennol o gwmpas y dannedd. . Mae Jersey Heritage a'i noddwyr wedi dechrau ariannu'r gwaith hwn ond bydd hwn yn waith costus a llafurus gan gymryd nifer o flynyddoedd. Mae'r safle yn fan yn heriol i weithio ynddo ac mae'n rhaid i ni abseilio i'r ogof bob tro rydyn ni'n mynd i'r gwaith, sy'n creu nifer o heriau wrth gwrs. "

Gellir dod o hyd i ragor o wybodaeth am y darganfyddiad hwn ar wefan Journal of Human Evolution website.

Gwybodaeth Bellach

I gael rhagor o wybodaeth, cysylltwch ag Arwel Lloyd trwy anfon neges e-bost at Arwel.lloyd@uwtsd.ac.uk / 07384 467076