Un o gyn-fyfyrwyr a darlithwyr Y Drindod Dewi Sant yn dathlu cyhoeddi casgliad o farddoniaeth.


17.02.2021

Mae bardd sydd wedi ennill gwobrau ac sy’n addysgu ar raglen ysgrifennu creadigol Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant  ac sydd ei hun yn un o raddedigion MA y brifysgol wedi cyhoeddi ei chasgliad o gerddi diweddaraf.

Rosalind Hudis, an award-winning poet who teaches on the University of Wales Trinity Saint David’s (UWTSD’s) creative writing programmes and is herself an MA graduate of the university has released her latest poetry collection.

Mae llyfr newydd Rosalind Hudis, ‘Restorations’, wedi’i gyhoeddi gan Seren, ar gael nawr.  Mae’n gasgliad bywiog sydd eisoes wedi ennill gwobrau gan adolygwyr ac ysgrifenwyr. Mae cerddi’r ysgrifennwr sy’n gweithio yng Ngorllewin Cymru wedi’u disgrifio’n “ddosbarth meistr”, yn “gyfoeth o fanylder dynol” ac yn “amlhaen o ran eu gwaith brwsh.”

Gan gyfuno themâu o gelf a hanes gyda’r cyfoes, mae’r casgliad yn cynnwys cerddi am bigmentau ac unbeniaid, glyd, tai gwydr, casgliadau, had, crinolinau a baromedrau, a chof ei hud.

“Rydw i’n cael fy hudo gan gelf – nid dim ond y gwrthrych esthetig, ond sut y daeth i fod, beth aeth i mewn i’r paent, beth sy’n digwydd pan mae’n mynd yn adfail,” meddai Rosalind, sy’n byw ger Tregaron.

“Mae ymgysylltu â chelf ar lefel proses ffisegol yn ffordd o edrych ar themâu mwy i wneud â diflannu, trawsnewid ac adfer. Mae’r llinyn hwn yn rhedeg drwy’r casgliad.”

Ail gasgliad cyflawn Rosalind yw’r llyfr hwn. Yn ogystal ag ymddangos yn aml mewn cyfnodolion, mae ganddi bamffled gyda Rack Press, Terra Ignota (2013) a chasgliad llawn, ‘Tilt’, gyda Cinnamon Press (2014), a chafodd barddoniaeth o hwn ei ganmol yn fawr yng ngwobrau Forward 2015.

Mae hi wedi ennill gwobrau yn y Gystadleuaeth Farddoniaeth Genedlaethol ac wedi ennill nifer o wobrau eraill. Mae hi’n Gymrawd Hawthornden (2017) ac mae hi wedi derbyn bwrsari Awduron Llenyddol Cymru ddwywaith.

“Mae’n teimlo eich bod yn cael eich dilysu pan fydd eich llyfr yn cael ei gyhoeddi,” meddai. “Y dyddiau yma, mae’n rhaid i chi aros dwy flynedd neu fwy rhwng derbyn a chyhoeddi llyfr. Cymerodd ‘Restorations’ ddwy flynedd – ond yn ystod y cyfnod hwnnw rydych yn dod yn rhan o dîm bach, gyda phawb yn benderfynol o greu cynnyrch cain.  Rydych yn rhannu yn y cyffro pan ddaw’r llyfr nôl o’r argraffwyr, yn barod i gael ei werthu!  Yn sydyn, mae proses wedi troi’n realiti. Roedd hynny’n sicr yn wir am ‘Restorations’, sydd wedi’i gynhyrchu yn ystod y pandemig. Rydych yn teimlo bod pawb wedi bod yn gweithio yn erbyn galluoedd cryfach. Ac roedd gen i olygydd gwych, Amy Wack, sy’n graff a gofalus iawn.”

A chanddi ddiddordeb angerddol mewn barddoniaeth ers ei phlentyndod, dywed Rosalind bod ei hastudiaethau MA yn Llambed wedi ffocysu ar ei nod hir dymor, sef bod yn fardd cyhoeddedig. Ymunodd â’r MA Ysgrifennu Creadigol a Sgript yn fyfyriwr rhan amser yn 2009. Ar y pryd, roedd y cwrs yn cael ei gyfarwyddo gan y dramodwr Dic Edwards.

“Aeth y gred a’r anogaeth a gefais gan fy nhiwtoriaid yn bell tuag at fy helpu i ddatblygu’n fardd,” meddai. “Hefyd, cefais fy helpu gan ansawdd yr addysgu, a gan yr amgylchedd clos a helpodd i greu cymuned gefnogol ymhlith cyd-fyfyrwyr ysgrifennu creadigol.  

“Bu Samantha Wynne-Rhydderch, a oedd yn Gymrawd Barddoniaeth ar y pryd, yn fentor i’m hysgrifennu. Dysgais gymaint ganddi, ac roedd Dic Edwards yn rhoi pwyslais ar gyflwyno a thrafod gwaith creadigol; Rwy’n meddwl bod hynny’n help hefyd. Hefyd, roedd cael tiwtoriaid a oedd hefyd yn ysgrifenwyr yn golygu eu bod yn deall proses cyhoeddi gwaith o’r tu mewn ac roedd ganddynt rwydwaith o gysylltiadau yn y diwydiant.”

Rosalind Hudis’s new book, Restorations, is available now, published by Seren.

Nawr, mae hi’n falch i allu trosglwyddo peth o’i gwybodaeth yn Y Drindod Dewi Sant.

“Rwy’n mwynhau’r cyfle i weithio’n agos gyda myfyrwyr i ddatblygu potensial eu hysgrifennu a magu eu hyder,” meddai. “Mae’r gyfadran ysgrifennu creadigol wedi meithrin ymagwedd gyfeillgar a chynhwysol hefyd, sy’n creu amgylchedd addysgu a dysgu da. Ac er na allwn fynd yno ar hyn o bryd, mae campws Llambed yn unigryw o hardd.”

Ychwanegodd Samantha Wynne-Rhydderch, cyn-Gymrawd Barddoniaeth yn Y Drindod:

“Rwy’n dal i allu cofio’r diwrnod y darllenais GERDD Rosalind Hudis am y tro cyntaf: Eisteddais i fyny am fy mod yn sylwi fy mod yng nghwmni llais prin a grymus a oedd yn mynnu sylw. Mae Ros Hudis yn dalent enfawr ac mae’r casgliad newydd hwn yn arddangos y bardd ar anterth ei grymoedd.”

Gwybodaeth Bellach

Rebecca Davies

Swyddog Gweithredol Cysylltiadau â’r Wasg a’r Cyfryngau

Executive Press and Media Relations Officer

Cyfathrebu Corfforaethol a Chysylltiadau Cyhoeddus

Corporate Communications and PR

Mobile: 07384 467071

Email: Rebecca.Davies@uwtsd.ac.uk