Y Brifysgol yn cefnogi Dydd Sant Ioan


24.06.2021

Mae heddiw yn Ddydd Sant Ioan 2021 (#StJohnsDay2021) a bydd y Drindod Dewi Sant yn ymuno â henebion a thirnodau ledled Cymru i ddathlu gwaith anhygoel Ambiwlans Sant Ioan Cymru drwy oleuo ein hadeiladau yng Nghaerfyrddin, Llambed ac Abertawe.

 St John Ambulance Cymru logo.

Mae’r diwrnod yn cydnabod gwaith anhygoel staff a gwirfoddolwyr yr elusen, sydd wedi gweithio’n ddiflino yn ystod y pandemig yn cefnogi cymunedau yng Nghymru.

Rydym yn falch iawn o’r staff a’r myfyrwyr sy’n gwirfoddoli gydag Ambiwlans Sant Ioan Cymru, gan gynnwys Melanie Lawlor-Fellowes a Bronwen Williams, a enillodd Fedal Chwaer Urdd Sant Ioan am ei rhan yn sefydlu Man Cymorth Abertawe.

Melanie yw’r Prif Swyddog Gweinyddol (Cyllid a Gweinyddu) yn Athrofa Gwyddoniaeth a Chelf Cymru yn Abertawe.

Melanie Lawlor-Fellows

Meddai Melanie: “Syniad fy mab Aled ydoedd i mi wirfoddoli gydag Urdd Sant Ioan gan ei fod ef wedi ymuno yn 2012 fel cadét. Felly dechreuais wirfoddoli i Ambiwlans Sant Ioan Cymru yn Ebrill 2016 fel Aelod Gweithredol o Adran Pontarddulais (Adran Gorllewin Abertawe erbyn hyn).

“Ers hynny rwy wedi cymhwyso fel Hebryngwr Cludiant Cleifion ac rwy’n gallu gweithredu fel aelod o griw ambiwlans ac fel Comander Gweithredol a Thactegol cymwysedig. Yn ogystal, cyn COVID, roeddwn yn ymgymryd yn rheolaidd â rôl Comander Tactegol mewn digwyddiadau lleol. Mae fy rôl wedi cynnwys cyflawni dyletswyddau gweithredol mewn digwyddiadau megis gemau pêl-droed a rygbi, digwyddiadau athletau, y Man Cymorth, Sioe Awyr Cymru, cyngherddau ym Mharc Singleton yn ogystal ag arddangosfeydd tân gwyllt”.  

Mae Melanie eisoes wedi cyflawni nifer o rolau ychwanegol i Ambiwlans Sant Ioan Cymru.  Ym mis Mai 2018, fe’i penodwyd yn Ysgrifennydd Sirol Gorllewin Morgannwg, swydd y bu ynddi tan Awst 2020. Ym mis Medi 2018 fe’i penodwyd yn Ysgrifennydd Cyngor Sant Ioan yng Ngorllewin Morgannwg ac yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Swyddog Gweithrediadau Sirol dros Orllewin Morgannwg, gan wasanaethu yn y swydd tan Awst 2020.

“Rwy’n mwynhau helpu pobl a gweithio ochr yn ochr â gweithwyr gofal iechyd proffesiynol” meddai Melanie, sydd hefyd yn swyddog Cymorth Cyntaf yn Adeilad Dinefwr y Brifysgol. “Mae’r elfen gymdeithasol a chyfeillgarwch y gwirfoddolwyr sydd ar ddyletswydd gyda’i gilydd yn wych”.

Yn 2013, gwahoddwyd Bronwen Williams, Cyfarwyddwr Academaidd gydag Athrofa Rheolaeth ac Iechyd y Brifysgol, i fod yn rhan o weithgor i ddatblygu clinig triniaeth alcohol yng nghanol y ddinas i helpu pobl sydd wedi meddwi, sy’n agored i niwed ac wedi’u hanafu ar noson allan yn Abertawe. 

Students and staff at the Swansea Help Point

Yn aelod o dîm niferus, bu’n gweithio ochr yn ochr â Daniel Jones o Swyddfa’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu a Gerallt Davies, a oedd ar y pryd yn Gomisiynydd Ambiwlans Sant Ioan Cymru dros Orllewin Morgannwg. Sefydlwyd Man Cymorth Abertawe, a chaniatawyd i fyfyrwyr yn y Drindod Dewi Sant sy’n wirfoddolwyr gyda’r heddlu weithio ochr yn ochr â gwirfoddolwyr Sant Ioan i ddarparu’r gwasanaeth amhrisiadwy hwn yn economi liw nos Abertawe. 

Meddai Bronwen:  “Roedd Dan, Gerallt a minnau’n angerddol am y cynllun hwn ac am sicrhau ei lwyddiant ac yn 2014 lansiwyd Man Cymorth Abertawe yn ystod Wythnos y Glas ym mis Medi.  Ers hynny, gyda mewnbwn amlasiantaethol ar draws Abertawe, mae’r cynllun hwn wedi tyfu a hwn bellach yw’r safon aur o ran canolfannau triniaeth alcohol mewn dinasoedd.

“Mae wedi darparu cyfleoedd amhrisiadwy i fyfyrwyr y brifysgol sy’n wirfoddolwyr gyda’r heddlu i gael profiad o weithio gyda’r gwasanaethau sector cyhoeddus, ac mae hynny wedi eu hannog a’u hysbrydoli i ymuno â’r gwasanaethau cyhoeddus mewn lifrai.   

“Yn ogystal, mae’r Man Cymorth yn un o brif drysorau gwasanaeth Sant Ioan Cymru. Mae Gwirfoddolwyr Sant Ioan, fel mae’r enw’n awgrymu, yn wirfoddolwyr sydd â swyddi amser llawn a theuluoedd, ond maent yn parhau i roi o’u hamser am ddim i weithio yn yr economi liw nos, lle mae’r shifft arferol rhwng 10 y nos a 4 y bore.  Yn ystod y 7 mlynedd ers sefydlu’r Man Cymorth, mae wedi helpu dros 1000 o bobl y flwyddyn ac wedi lleihau’r nifer o gleifion sydd wedi gorfod mynd i’r adran damweiniau ac achosion brys o ganol y ddinas”.  

Rhwng 2014 a 2019 bu Bronwen yn gweithio ochr yn ochr â’r holl wirfoddolwyr sydd wedi gwneud y Man Cymorth yn llwyddiant ac roedd yn anrhydedd mawr i dderbyn Medal Chwaer Urdd Sant Ioan am ei rhan yn sefydlu’r cynllun. 

Meddai Bronwen: “Yn drist iawn, yn Ebrill 2020 bu farw Gerallt o COVID 19 wrth weithio fel parafeddyg i Ymddiriedolaeth Gwasanaeth Ambiwlans Cymru. Dydy dweud bod hyn yn drasig ddim yn cyfleu ei hanner hi. Gerallt oedd curiad calon y Man Cymorth ac roedd yn uchel ei barch gan bawb oedd yn gweithio yno. Daeth yn fentor i nifer o’r myfyrwyr oedd yn gwirfoddoli gyda’r heddlu, dysgodd gymaint i bob un ohonynt, am weithio mewn tîm, arweinyddiaeth, parch ac adeiladu’r gwydnwch i ddod yn weithiwr rheng flaen. I mi, roedd yn gyfaill ac yn gydweithiwr a rannai fy angerdd dros helpu pobl, a oedd â synnwyr digrifwch direidus ond a oedd bob amser yn hollol broffesiynol. Mae’r byd yn dlotach o lawer o’i golli.” 

Meddai James Cordell, Rheolwr Cymorth Ambiwlans Sant Ioan Cymru dros Ddyfed:  “Bu’r flwyddyn ddiwethaf yn gyfnod eithriadol o anodd i bawb yng Nghymru, gan gynnwys gwirfoddolwyr Ambiwlans Sant Ioan Cymru.  Mae cynifer ohonynt wedi camu i fyny i wynebu COVID-19, boed hynny drwy gefnogi ysbytai maes, darparu gwasanaeth cludo meddyginiaeth neu gludo cleifion mewn ambiwlans, a hefyd trwy ddarparu cymorth gweinyddol hanfodol y tu ôl i’r llenni, megis iechyd galwedigaethol, cynllunio gweithredol a chymorth llesiant. 

“Mae dathlu Dydd Sant Ioan 2021 yn achlysur gwahanol iawn ond arbennig iawn. Er nad ydym yn dathlu yn ein ffordd arferol efallai, mae’r gefnogaeth gan bartneriaid lleol megis y Drindod Dewi Sant yn atgoffa ein holl wirfoddolwyr bod y gwaith o achub bywydau a wnânt bob dydd yn cael ei werthfawrogi a’i barchu’n fawr”.